Deze website is deel van www.bruggelokaal.be.

Paallanden

paallanden-paal in de polderstraat sint-kruis brugge

Wat?

     Langzamerhand werd het gebied binnen de eerste stadsomwalling veel te klein. In 1275 kocht de stad Brugge onder andere de bebouwde buitenwijken van de heerlijkheid Sijsele af. De grenzen van het nieuwe stadsgebied werden door palen afgebakend; de zogenaamde ‘Paallanden’. Voor Sint-Kruis liep de grens van de ‘Paallanden’ van de Damse Vaart, ter hoogte van kilometerpaal I, naar Polderstraat nummer 25. Wist u dat er tot op vandaag nog slechts één grenspaal van de vroegere ‘Paallanden’ bewaard is gebleven.

     U kunt die terugvinden in de Polderstraat 25 (zie plan hierboven). De grenzen van deze ‘Paallanden’ waren fictieve grenzen. Deze grenzen zijn rechte lijnen, ze volgden dus niet één of andere beek, bos, weg,…

     Het grondgebied binnen de ‘Paallanden’ viel onder het bestuur van Brugge en moest ook de bepalingen en belastingen volgen van het Brugse stadsbestuur. Herbergen moesten bijvoorbeeld een taks betalen op het verkochte bier. Maar wie een herberg net buiten de grenzen van de ‘Paallanden’ opende, moest geen belastingen betalen. Inwoners konden er zo goedkoper bier drinken. Ook in Sint-Kruis kunt u de impact van de ‘Paallanden’ nog terugvinden.

     Het valt op dat er zich een achttal cafés net buiten de ‘Paallanden’ bevonden. Alhoewel de meeste cafés ondertussen verdwenen zijn, blijft hun naam bewaard in de straatnamen:De Smul (Smulstraat), De Drie Koningen (Driekoningenweg), Het Schaak (Schaakstraat), De Fortuin (Fortuinstraat). In de Polderstraat bevond zich de vroegere herberg het Zwart Huis (huis is nu nog altijd zwart geschilderd!). Er waren natuurlijk ook andere factoren die de locatie van de herbergen verklaren; bv. de centrumfunctie rond de kerk of de aanwezigheid van de vele (dorstige) soldaten langs de Maalse Steenweg en de Kazernevest.

Boeiende links

1.      De geheimen van Sint-Kruis ontsluierd via oude buurtwegen
Eindwerk in het kader van de gidsenopleiding door Otmar Delanote. Koninklijke Gidsenbond Brugge en West-Vlaanderen. (waaruit bovenstaand stukje afkomstig is)

2.      Wil je meer weten en lezen over de Paallanden van Brugge?
Kijk dan even hier bij
de werkgroep heemkunde sint-kruis